Menu
X

Hərf əsasında Axtarışın

Gündə 10-15 dəqiqə günəş işığı görmək, bədənin kifayət qədər D vitamini çıxarmasına imkan tanımasına qarşı D vitamini əskikliyi olduqca sıx görülən bir vəziyyətdir. Ölkəmizdə açıqlanmış bir məlumat yoxdur, lakin dünya daxilində yetkin əhalinin% 20ində çoxunun bu vitaminin əskikliyini yaşadığı düşünülməkdədir. Yaşlı qadınlarda isə bu nisbət% 50lərə qədər çıxmaqdadır.

Dərimiz günəşin UVB şüalarını istifadə edərək D vitamini çıxarma tutumuna malikdir. Bu vitaminin çatışmazlığı məşhur olmasının səbəbi isə D vitamini ehtiva edən qidaların sayının az olması və bu qidalarda bədənin ehtiyac duyduğu qədər D vitamini olmaması.

Günəşsiz bir bölgedeyseniz və ya kifayət qədər günəşə çıxmırsa bu vitaminin əskikliyini həyata riskiniz olduqca yüksək.

Bu riski artıran digər faktorlar isə belə; bədənin günəş şüalarıyla D vitamini çıxarma tutumunun azaldığı irəliləmiş yaş, qidalarla birlikdə alınan yağın həzm edilməsinə maneə törədən həzm narahatlıqları, tünd rəngi, xolesterol, epilepsiya dərmanları başda olmaq üzrə bəzi dərmanlar.

D vitamininə Niyə Ehtiyacımız Var?

D vitamininin başlıca vəzifəsi qidalar yoluyla alınan kalsium və fosforun işlənməsidir. Kalsium və fosfor sümük sağlamlığı üçün son dərəcə əhəmiyyətli minerallerdir. Bu səbəbdən D vitamini üçün prioritetli olaraq sümük sağlamlığının qorunması üçün əhəmiyyətli bir vitamin deyə bilərik.

Sümüklərin güclü olması üçün D vitamininə ehtiyacımız var ancaq D vitamini əskikliyində yalnız sümüklərimiz zayıflamıyor. Uzun davamlı D vitamini əskikliyinin məmə xərçəngi, kolon xərçəngi, pankreas xərçəngi, ürək xəstəlikləri, depressiya kimi bir çox ciddi xəstəliyi tətiklədiyi bilinir.

D Vitamini Əksikliyi Əlamətləri Nələrdir?

Digər vitamin əskikliklərində olduğu kimi qısa dövrlü D vitamini əskikliyində hər hansı bir əlamət görülməyə bilər.
Ancaq bir müddətdir davam edən D vitamini əskikliyində aşağıdakı “erkən dövr” əlamətləri ortaya çıxa bilər.

Depressiya: D vitamini əskikliyində görülən depressiya çox şiddətli ola bilər və daha çox özünüzü “səbəbsiz olaraq hüznlü hiss olaraq” təyin oluna bilər. Bunun səbəbi, beyində çıxarılan və ruh halının təşkil istifadə serotonin səviyyəsinin D vitamini əskikliyinə bağlı olaraq düşməsidir.

Bu sahədə edilmiş bir çox iş var. Məsələn 2006-ci ildə 80 yetkinin iştirakı edilən bir araşdırmaya görə kifayət qədər D vitamini almayanlar digərlərinə nisbətlə depressiyaya 11 qat daha uyğun.

Sümük Ağrıları: Xüsusilə günəşin özünü çox göstərmədiyi qış aylarında D vitamini əskikliyinə bağlı olaraq sümük ağrısı görülmə riski artar. Bu sümük ağrıları oynaq ağrılarından fərqli olaraq bütün bədən daxilində hiss və ağrılara halsızlıq yoldaşlıq edə bilər.

Əgər D vitamini əskikliyi uzun müddət davam edərsə, böyüklər “Osteomalazi” adı verilən sümük yumşalması, uşaqlarda isə “raxit” görülə bilər.

Soyuq qəbulunluğu: Uşağınız tez-tez soyuqdəymə yaşayırsa bunun səbəbi D vitamini əskikliyi ola bilər. Edilən araşdırmalar D vitamini əskikliyi olan uşaqlarda üst tənəffüs yolları infeksiyalarının daha çox görüldüyünü ortaya qoyur.

Əzələlərin zəifləməsi: D vitamini əskikliyi bədənimizdəki əzələ toxumasının böyük hissəsini təşkil edən və skelet əzələləri olaraq adlandırılan əzələlərin zəifləməsinə yol aça bilər.

Başın tərləməsi: Başın normaldan çox tərləməsi həm uşaqlarda / körpələrdə həm də yetkinlərdə D vitamini əskikliyinə işarə edir ola bilər.

Digər İfadə olunar: Noy spazmı, halsızlıq, oynaq ağrıları, kilo alma, yüksək təzyiq, baş ağrısı, konsentrasiya əskikliyi, mesane problemləri, qəbizlik və ya ishal kimi həzm problemləri erkən dövr D vitamini əskikliyi əlamətləri arasında iştirak edir.

D vitamini çatışmazlığından Bağlı görülmə riski Artan Xəstəliklər

D vitaminin yuxarıdakı erkən dövr əlamətlərinə əlavə olaraq uzun dövrlü D vitamini əskikliyində bəzi xəstəliklərin görülmə riski artmaqdadır.
Ürək Xəstəlikləri: D vitamini qan təzyiqinin (təzyiqin) təşkil edilməsi, damar tutulmalarına bağlı (aterosklerotik) ürək xəstəliklərinin qarşısının alınması, ürək böhranı və iflic riskini aşağı salmaq üçün son dərəcə əhəmiyyətli bir vitamindir.

D vitamini və ürək xəstəliklərinin yayılma dərəcəsi üzərinə edilən araşdırmalar, D vitamini əskikliyi olan kəslərdə müxtəlif ürək xəstəliklərinin görülmə nisbətinin% 50-ə qədər artabildiğini ortaya qoyur.

İmmunitet sistemi xəstəlikləri: D vitamini güclü bir immunitet sistemi üçün də lazımlı. Bu vitamin, mərkəzi sinir sistemini təsir edən bir xəstəlik olan MS (çox skleroz) və digər immunitet sistemini maraqlandıran xəstəliklərin görülmə riski artır.

Ağlını itirmə: 65 yaş və üzəri 1600 adamın iştirakıyla edilən bir araşdırmaya görə D vitamini səviyyəsi aşağı olan kəslərin digərlərinə nisbətlə% 53 daha çox idrak problem yaşadığı təsbit edilmiş. Bu idrak problemlər arasında düşünmə və problem həll etmə qabiliyyətinin zəifləməsi, davranış pozuqluqları, yaddaşın zəifləməsi, Alzheimer xəstəliyi və ağlını itirmə iştirak edir.

Xərçəng: Yetkin kişilərdə ən çox görülən xərçəng növlərindən biri olan prostat xərçəngi D vitamini əskikliyi yaşayan kəslər arasında daha məşhur.

Oxşar vəziyyət döş xərçəngi üçün də etibarlı. Corctaun Universiteti Tibb Fakültəsi tərəfindən edilən bir araşdırmaya görə D vitamini məmə xərçəngi riskini əhəmiyyətli nisbətdə azaldır. Tərsi vəziyyətdə, yəni D vitamini əskikliyində isə döş xərçəngi riski artır.

Şizofreniya və Depressiya: D vitamini eksiklği yaşanlarda şizofreniya xəstəliyi görülmə nisbəti 2 qat daha çox. Beyin kimyasının tarazlığı üçün əhəmiyyətli bir vitamin olan D vitamini əskikliyi eyni zamanda depressiyaya da yol aça bilir.

D vitamini çatışmazlığı görülmə riski Artan Digər Xəstəliklər: Parkinson xəstəliyi, xroniki ağrılar, piylənmə, hipertoniya, diabet, osteoartrit, gut, sonsuzluq, fibromyalji, diş əti xəstəlikləri, sədəf xəstəliyi.

Nə Qədər D Vitamini almağımız lazımdır?

Gündəlik olaraq alınması lazım olan D vitamini miqdarı yaşa bağlı olaraq dəyişir.

0-12 ay: 400 IU
1-13 yaş: 600 IU
14-18 yaş: 600 IU
19-70 yaş: 600 IU
70 yaş üzəri: 800 IU
Hamiləlik və əmizdirmə dövrü: 600 IU

Yuxarıdakı yaşlara görə gündəlik D vitamini ehtiyacı məlumatları ABŞ mərkəzli Qida və Bəslənmə Məclisinin (Food and Nutrition Board) sağlam fərdlər üçün təklif etdiyi rəqəmlərdir. Adamın D vitamini ehtiyacı səhiyyə şərtlərinə görə dəyişə bilər. Bu səbəblə sizin üçün ən uyğun gündəlik D vitamini istehlakı məlumatını ancaq bir mütəxəssisdən ala bilərsiniz.

D Vitamini ehtiyacını qarşılamaq üçün Günəşdən Necə Faydalanabilirim?

Dərinizin D vitamini çıxara bilməsi üçün birbaşa olaraq günəşdə qalması lazımdır. Daxili məkanlardakı, kölgə bölgələr və ya şüşədən gələn günəş şüaları bir işə yaramır.

Buludlu havalar, dəri rənginin tünd olması günəşin D vitamininə çevrilməsini mənfi istiqamətdə təsir edən digər amillər.

Dərinin kifayət qədər D vitamini çıxara bilməsi üçün mütəxəssislərin təklifi bədənin böyük bir qismini (qollar, qıçlar, kürək bölgəsi kimi) günəş kremi sürmədən 10-15 dəqiqə günəşə göstərmək. Həftədə 3-4 gün bu tətbiqi etsəniz bədəniniz ehtiyacı olan D vitaminini çıxaracaq. 10-15 dəqiqə kafi və daha çox günəşdə dayanmaq daha çox D vitamini çıxarılacağı mənasını vermir.

Ayrıca müdafiəsiz olaraq uzun müddət günəşdə qalmaq dəri xərçəngi kimi ciddi xəstəliklərin riskini artıra bilir. Bu səbəblə 10-15 dəqiqə günəşdə dayandıqdan sonra ya kölgə bir nöqtəyə keçməlisiniz yada yüksək qoruma faktorlu bir günəş kremi sürməlisiniz.

İçində D Vitamini olan qidalar
Soyuq iqlimlərdə yaşayanlar, müxtəlif narahatlıqlar səbəbiylə günəşə çıkamayanlar və ya havanın davamlı buludlu olduğu bölgələrdə olanlar üçün D vitamini ehtiva edən qidalar “möhkəmlətməsi” D vitamini üçün yaxşı bir qaynaq ola bilər. Lakin təəssüf ki, çox çox qidadan D vitamini yox və günəş olmadan yalnız qidalarla ehtiyacınız olan D vitamini qəbul bir az çətin görünür. D vitamini ehtiva edən qidalar səhifəsində hansı qidaların D vitamini ehtiva etdiyi və nə qədər ehtiva etdiyi ilə əlaqədar məlumatlar tapa bilərsiniz.
D Vitamini Əksikliyi Necə Belirlenir?
Həkiminiz D vitamini əskikliyində şüphelenirse və ya sümük zəifliyi, anormal kalsium, fosfor dəyərləri, uşaqlarda raxit, yetkinlərdə asan sümük qırılması, kistik fibrosiz, Crohn hatalığı varsa və ya digər bir xəstəlikdən ötəri D vitamininin təqib edilməsi lazımdırsa D vitamini testi istəyə bilər.D vitamini səviyyəsinin müəyyən olunması üçün istifadə “25 OH Vitamin D testləri” qoldan alınan qan nümunəsi üzərində aparılır. Bu testlər üçün əvvəldən bir hazırlıq edilməsi lazım deyil.

D Vitamini möhkəmlətməsi istifadə etməli mıyım?
D vitamini əlavə ümumiyyətlə etibarlı qəbul edilməklə birlikdə D vitamini möhkəmlətməsinə və ya digər qida dəstəklərini bir mütəxəssisə məsləhətləşmədən istifadə etməməlisiniz. Onsuz da bu vitaminin əskikliyini yaşayırsınızsa həkiminiz sizin üçün lazımlı miqdarı ehtiva edən vitamin möhkəmlətməsinə yazacaq.

Ayrıca D vitamini takviyesinin xüsusi olaraq diqqət tələb bəzi vəziyyətlər və xəstəliklər var. Hamiləlik və əmizdirmə dövründə olan qadınlar, böyrək xəstəliyi olanlar, qanında yüksək miqdarda kalsium olanlar, paratiroid bezləri həddindən artıq çalışanlar, lenfoma və vərəm xəstəliyi olanlar həkimə məsləhətləşmədən D vitamini möhkəmlətməsi istifadə etməməlidir.

Dehidrasyon Nədir?

Dehidrasyon ya da dehidratasiya, bədəndə olması lazım olduğu qədər su və maye olmamasıdır. Bədənin nə qədər maye itirdiyinə bağlı olaraq yüngül, orta və ağır dehidrasyon meydana gələ bilər. Ağır dehidrasyon həyatı təhdid edən təcili bir vəziyyətdir. Həddindən artıq maye itkisində, kifayət qədər maye alınmadığında və ya hər ikisinin birlikdə olduğu vəziyyətlərdə dehidrasyon inkişaf edər.

Maye itkisi:

Həddindən artıq tərləmə (məs: İsti havada həddindən artıq idman)
atəş
İshal yada qusma
Həddindən artıq sidik etmə (Nəzarətsiz diabet, sidik sökdürücü dərman istifadəsi kimi vəziyyətlər)
Kifayət qədər maye alınmaması;

Müxtəlif xəstəliklərə qeyri-kafi yemə içmə
Həddindən artıq bulanma halı
Boğaz ağrısı və ya ağızda yara
Yüngül-orta Dehidrasyon Əlamətləri

susama
Quru və yapışqan ağız
Az sidik etmə
Tünd sarı rəngli sidik
Soyuq və quru dəri
baş ağrısı
əzələ krampları
Ağır Dehidrasyon Əlamətləri

Sidik etməmə yada çox tünd sarı və ya kəhrəba rəngi sidik etmə
Quru və büzülmüş dəri
Əsəbilik yada şüur ​​bulanıqlığı
baş gicəllənməsi
sürətlənmiş nəbz
Sürətli nəfəs alıb vermə
qısılmış gözlər
ətrafa maraqsızlıq
şok
Şüur itkisi və ya deliryum
Ağır Dehidrasyonun Müayinə tapıntıları

aşağı təzyiq
Ayağa qalxanda birdən təzyiqin düşməsi
Barmaq uclarında təzyiq tətbiq rəngin ağdan bənövşəyiyə dönməməsi
Elastikliyini itirmiş dəri
yüksək nəbz
Dehidrasyonda Testlər

sidik testi
Böyrək funksiyası testləri
Dehidrasyonun səbəbini araşdırmaya istiqamətli digər qan testləri
Dehidrasyonun Müalicəsi

Müalicədə itirilən mayenin yerinə qoyulması lazımdır. Xəstə əgər ağız yolu ilə kafi maye ala bilirsə, simptomlar düzələnə qədər su ya da idmançıların istifadə elektrolit ehtiva edən mayeləri içməsi lazımdır. Ağız yolu ilə maye ala bilməyən xəstələrdə, damar yolundan maye elektrolit dəstəyi təmin edilər. Ayrıca dehidrasyona səbəb olan ağır ishal kimi xəstəliklərdə eyni anda müalicə edilir. Kifayət qədər müalicə edilməyən ağır dehidrasyon ölümə səbəb ola bilər. Ayrıca qalıcı beyin ziyanı və komada görülə bilər. Ağır dehidrasyondan şübhələnilən vəziyyətlərdə dərhal Təcili  axtarılmalıdır.

Deliryum nədir?

Fiziki yada mental xəstəliyə bağlı olaraq, beyin funksiyalarındakı ani dəyişiklik nəticəsində ağır qarışıqlıq halının inkişafıdır.

Deliryum səbəbləri

Deliryum ümumiyyətlə ağır metal ya da fiziki xəstəliyə bağlı olaraq inkişaf edər və əksəriyyətlə keçicidir. Bir çox xəstəlik deliryuma səbəb ola bilər. Sıxlıqla beynə oksigen və digər maddələrin kafi gidememesi söz mövzusudur. səbəblər;

Yüksək doza dərman ya da spirt istifadəsi və ya bu maddələrin ani buraxılması
Maye elektrolit balanssızlıqları
infeksiyalar
Həddindən artıq yuxusuz qalma
zəhərlənmə
Deliryum Əlamətləri

Mental vəziyyətdə ani dəyişikliklər söz mövzusudur. simptomlar;

diqqətdə dəyişikliklər
Hisslərin və hissdən dəyişikliklər
şüur dəyişiklikləri
hərəkətlərdə dəyişiklik
Yuxu vərdişlərindən dəyişiklik
Zaman yada məkan disoryantasyonu
Yaxın dövr yaddaş itkisi
Düşüncə dağınıqlığı və mənasız danışma
şəxsiyyət dəyişiklikləri
İnkontinans
Sinir sistemindəki dəyişikliklərə bağlı nəzarətsiz hərəkətlər
konsentrasiya pozuqluğu
Deliryumda müayinə və testlər

Nevrologiya müayinədə və nörofizyolojik işlərdə anormallıqlar müəyyən edilə bilər. Edilə biləcək testlər;

Qan və sidik testləri
sinə filmi
Serebrospinal maye araşdırması (Lomber ponksiyon)
Elektroensafelogram (EEG)
Beyin BT və MRI
Mental vəziyyət testi
Deliryum Müalicəsi

Müalicə, səbəb olan xəstəliyə bağlı olaraq dəyişiklik göstərir və məqsəd səbəbin düzəldilməsi ilə simptomları idarəsini daxildir. Deliryum keçirən xəstələrin bir müddət xəstəxanada qalması lazım ola bilər.

Deliryuma səbəb olan və müalicəsi lazım olan xəstəliklər;

anamı
Hipoksi
ürək çatmazlığı
Hiperkapne (Qan karbon səviyyəsində yüksəlmə)
infeksiyalar
böyrək çatmazlığı
qidalanma pozğunluqları
qaraciyər çatmazlığı
psixiatrik səbəblər
tiroit xəstəlikləri
Niyə olan xəstəliyin müalicə edilməsi ilə mental funksiyalarda sürətli bir düzəlmə görülür. Xəstənin agresifliğini və ajitasyonunu azaltmaq məqsədiylə aşağı doza sakitləşdirici dərmanlar istifadə edilə bilər. Deliryumdaki xəstələrdə əgər görmə, eşitmə kimi problemlər varsa, bu vəziyyətlərin düzəldilməsi də müalicəyə qatqı təmin edə bilər. Ayrıca xəstənin disoryantasyonun azaldacaq, özüylə danışma, vəziyyətini şərh kimi üsullarda faydalıdır.

Deliryumun seyri

Demansa səbəb olan xroniki xəstəliklər, kəskin olaraq deliryuma səbəb ola bilər. Səbəbin müalicə edilməsi ilə beyindəki problemlər ümumiyyətlə öncə dönüşlüdür.

Deliryum kafi müalicə edildiyində bir həftə içində keçən bir vəziyyətdir. Ancaq mental funksiyaların tam olaraq düzəlməsi həftələr çəkə bilər. Tam düzəlmə altda yatan səbəbə bağlıdır.

Demans nədir?

Müxtəlif xəstəliklərə bağlı olaraq beyin funksiyalarının itkisi nəticəsində, yaddaş, düşüncə, danışma, qiymətləndirmə və davranışlardakı pozuqluqla seyr xəstəlikdir.

Demans Səbəbləri

Demans ümumiyyətlə irəliləyən yaşlarda görülər. 60 yaşın altında nədir. Yaşlanmaqla demans riski artım göstərir.

Demans əksəriyyətlə öncə dönüşsüz seyr edər. Beyindəki dəyişikliklər qalıcıdır, dayandırılması və ya geri qaytarılması mümkün olmaz. Demande ən tez səbəbi Alzheimer xəstəliyinin. Digər tez səbəb isə, enməyə səbəb olan damar demanstır. Xüsusilə yaşlılarda tez görülən digər bir demans növü isə Lewy cisimsikli demanstır. Bu xəstəliyi olanların beyinlərindəki müəyyən bölgələrdə anormal zülal təcrübələri söz mövzusudur.

Demansa səbəb xəstəliklər;

Alzheimer Xəstəliyi
damar demans
Lewy cisimcikli demans
Huntington Xəstəliyi
beyin ziyanı
multiple skleroz
HIV / AIDS, sifiliz, Lyme xəstəliyi kimi infeksiyalar
Parkinson Xəstəliyi
Pick Xəstəliyi
Progresiv supranuclear Pals
Demansa səbəb olan bəzi vəziyyətlər erkən diaqnoz və müalicə edilsə geri dönmüş. bunlar;

beyin ziyanı
beyin şişi
xroniki alkoqolizm
Qan şəkəri, natrium və kalsium dəyişiklikləri
B12 vitamin əskikliyi
Normal təzyiqli hidrosefali
Bəzi xolesterol dərmanları və simetidin kimi dərmanlar
demans Semptomları

Mental funksiya bozukulukları aşağıdakı şəkillərdə ortaya çıxa bilər;

Davranış və şəxsiyyət pozuqluqları
Dil və danışma pozuqluqları
yaddaş pozuqluqları
qəbul pozuqluqları
Düşünme və mühakimə etmə funksiyaları
Demansta ilk simptom ümumiyyətlə unutkanlıktır. Yüngül bilişsel pozuqluq isə, yaşlanmağa bağlı inkişaf edən normal dərəcədə ki unutqanlıq ilə demans inkişafına bağlı inkişaf edən unutqanlıq arasındakı müddətdir. Yüngül idrak pozuqluğu olanlarda, gündəlik fəaliyyəti təsir etməyən düşünmə və yaddaş problemləri mövcuddur. Bu kəslər unutkanlıklarının fərqində olurlar. Yüngül idrak bozukuluğu olanların hamısında demans inkişaf edəcək deyə bir qayda yoxdur.

Yüngül bilişsel pozuqluq simptomları;

Eyni anda birdən çox işi etmədə çətinlik
Problem həll etmə və ya qərar vermədə çətinlik
Yaxın zamanda olan hadisələri ya da danışmaları unutma
Zorlu mental fəaliyyətlərin uzun zaman alması
Demans erkən dövr simptomları;
Gündəlik işləri etmədə çətinlik
Hər zaman istifadə yollarda itmə
Bilinən cisimlərin adlarını xatırlamadan çətinlik
Əşyaların yerini unutma
şəxsiyyət dəyişiklikləri
Daha əvvəl əyləncəli gələn fəaliyyətlərdən xoşlanmama
Demande irəliləyən mərhələlərində simptomlar pisləşə, bunlar;

Yuxu nizamında pozulma, gecə birdən oyanma
Yemək hazırlanması, uyğun paltar seçimi, avtomobil sürmə kimi təməl işləri etmədə çətinlik
Yeni hadisələrlə əlaqədar detalları unutmaq
Keni həyatıyla əlaqədar xatirələri unutmaq, öz məlumatlılığı itirmək
Halüsinasyon görmə, şiddətə meyl, müzakirəyə uyğunluq
Depressiya, təşviqat
Yazma və oxumada çətinlik
Təhlükəni fərqinə varmadan çətinlik, qərar vermədə çətinlik
Danışarkən səhv sözləri istifadə etmək
Sosial əlaqələrdə zəifləmə
Demans olanlar, gündəlik fəaliyyətləri etmədə, ailə üzvlərini tanımada və danışmaları anlamada çətinlik çəkərlər.

Demansta görülə biləcək digər simptomlar;

Gaita və sidik tutmadan çətinlik
udma çətinliyi
Demansta müayinə və testlər

Demans diaqnozunda istifadə edilən üsullar;

Sinir sistemini də ehtiva edən tam fiziki müayinə
Adamın keçmişdəki xəstəlikləri və semptomlarının sorğulanması
Mental vəziyyət testi
Demansta görülə bilən digər xəstəliklərin idarəsi məqsədiylə əlavə testlər bilər. Bu xəstəliklər;

anamı
beyin şişi
xroniki infeksiyalar
dərman zəhərlənməsi
ağır Depressiya
tiroid xəstəliklərin
Vitamin əskiklikləri
Bu xəstəlikləri araşdırmaq məqsədiylə aşağıdakı testlər edilə;

B12 ölçülməsi
Qan ammonium səviyyəsi
qan biokimyası
Qan qazı analizi
Serebrospinal maye araşdırması
Dərman və spirt səviyyəsi ölçümü
Elektroensafelograf (EEG)
beyin bTU
Mental vəziyyət testi
beyin MRT
Tiroid funksiya testləri
TSH səviyyəsi ölçümü
sidik testi
Demans Müalicəsi

Demans müalicəsi, səbəbə bağlı olaraq dəyişiklik göstərir. Bəzi hallarda xəstəxanada bir müddət qalmaq üçün lazım ola bilər. Bəzi kəslərdə dərman başlandıqdan sonra xəstəlik pisləşə. Bu dərmanların kəsilməsi və ya dəyişdirilməsi müalicənin bir hissəsini təşkil edir. Ediləcək mental məşqlər demansta fayda təmin edə bilər. Demansla birlikdə görülən xəstəliklərin uyğun müalicəsi, demans semptomlarını azaldacaq.

Demande seyri

Demans zamanla pisləşən bir xəstəlikdir. Xəstələrin həyat keyfiyyətlərini və həyat müddətlərini azaldar. Demans olan xəstələrin yaxınları, gələcəkdə ola biləcək pis vəziyyətlər üçün əvvəlcədən plan etməlidir.

Depressiya nədir?

Özünü bədbəxt, kədərli, kefsiz, yıxılmış hiss vəziyyətidir. Bu hisslərdən bir dənəsini ya da qısa fasilələrlə bəziləri hiss edilə bilər.

Klinik olaraq depressiya, kədər, qəzəb, xəyal qırıqlığı ya da itirmə qorxusu kimi duyğuların, həftələr və ya aylar ərzində, adamın güncelik həyatını təsir etdiyi duyğu-vəziyyət pozuqluğudur.

Depressiya Əlamətləri

Depressiya hər yaşda insanda görülə bilər. simptomlar;

Əksəriyyətlə, narahat və xarab ruh halı
Yuxusuzluq ya da çox çox uyğunlaşmaya
Çəki itkisi ya da alınımının yoldaşlıq etdiyi ciddi iştah dəyişikliyi
Enerji itkisi və yorğunluq
Özündən nifrət etmə, günahkarlıq hissi, dəyərsiz hissteme
konsentrasiya çətinliyi
Sürətli və ya yavaş hərəkətlər
Hər zamanki fəaliyyətlərdən qaçınma, fəaliyyətlərdə azalma
Təkrarlayan ölüm və ya intihar düşüncələri
Umutsuz və çarəsiz hiss etmə
Ümumiyyətlə hoşlanılan fəaliyyətlərdən zövq alınmaması
Uşaqlarda, yaşlılardan fərqli simptomlar görülə biləcəyi ağılda tutulmalıdır. Bu vəziyyətdə, məktəb, iş, yuxu və davranışlarla əlaqədar dəyişikliklər ola bilər.

Depressiyanın növləri;

Major Depressiya: Gündəlik həyatı təsir edəcək səviyyədə, həftələr və ya aylar sürən, bədbəxtlik, sinir, kaybetmişlik və xəyal qırıqlığı hissi olmasıdır.
Davamlı depresif pozuqluq: Depresif ruh halının 2 ildən uzun sürdüyü vəziyyətdir. Bu müddət ərzində simptomlardan yüngülləşmə ya da ağırlaşma görülə bilər.
Depressiyanın sıx görülən digər növləri Postpartum depressiya:

Körpə sahibi olan qadınlarda, doğumdan sonra görülən depressiyadır. Gerçək postpartum depressiya, major depressiya qədər ağır seyr edə bilər.

Premenstural disforik xəstəlik: Qadınlarda ədəddən əvvəl bir həftədə görülər və adətin bitməsi ilə itər.
Mövsümi duyğu pozuqluğu: Ümumiyyətlə payıza və qış aylarında görülərkən, bahar və yaz aylarında düzəlmə göstərir. Gün işığının azlığına bağlı olaraq inkişaf edər.
Psikotik xüsusiyyətlər göstərən, major depressiya: Depressiya və həqiqət duyğusunun itdiyi vəziyyətlərin tərifinin.
Bipolar bozukluk, depressiyanın mani ilə yer dəyişdirdiyi vəziyyətləri təsvir edər. Bipolar pozuqluğu olanlarda depressiyada görülər ancaq bu fərqli bir ruh xəstəliyidir.

Depressiya Səbəbləri

Depressiya, genetikası, evdə öyrənilən davranışlara ya da ətraf mühitə bağlı olaraq, ailesel tapıntı verə bilər. Həyatda qarşılaşılan, stressli ya da kədərli hadisələrə bağlı olaraq ortaya çıxa bilər. Depressiyanın birlikdə görüldüyü vəziyyətlər;

Spirt ya da maddə asılılığı
İş itkisi, boşanma yada bir yaxınının itkisi kimi stressə səbəb olan hadisələr
Sosial izolyasiya (İrəli yaşlarda ən sıx görülən depressiya səbəbi)

Diabet nədir?

Diabet, bədənin qan şəkəri səviyyəsini ayarlayamadığı xroniki bir xəstəlikdir.

Diabet Səbəbləri

İnsulin Pankreastan ifraz olunan və qan şəkərini tənzimləyən bir hormondur. İnsulinin qeyri-kafi salındığı hallarda, insulinə bədəndə müqavimət inkişaf etdiyindən və ya hər ikisinin birlikdə görüldüyü hallarda Diabet inkişaf edə bilər.

Diyabetin aydın ola bilməsi üçün, bədənin qidaları parçalayaraq enerji üçün necə istifadə etdiyinin başa düşülməsi lazımdır. Qidalar sindirilirken olan hadisələr;

Qlükoza olaraq adlandırılan şəkər qan dövranına qatılar. Qlükoza bədənin istifadə vacib enerji qaynağıdır.
Pankreas insulin istehsal edir. İnsulinin vəzifəsi qan dövranındakı glukozun enerji olaraq istifadə ediləcəyi, əzələ, yağ və qaraciyər hüceyrələrinə keçişini təmin etməkdir.
Diabet xəstələrində, qandakı qlükoza, enerji olaraq istifadə əzələ və yağ hüceyrələrinə giremediğini qan şəkəri yüksəlir. Hüceyrələrin enerji ehtiyacını qarşılamaq üçün qaraciyər daha çox qlükoza çıxararaq qan dövranına salar. Bunun səbəbi, pankreasın kafi insulin üretmemesi, hüceyrələrin insulinə kafi cavab verememesi ya da bu vəziyyətlərin hər ikisinin birdən olmasıdır.

Səbəbləri və risk faktorları fərqli olmaq üzrə 2 ana diabet tipi mövcuddur:

Tip 1 Diabet; Hər hansı bir yaşda görülebilse də, ən tez-uşaq, gənclər və gənc yetkinlərdə görülər. Bu tipdə, pankreas hüceyrələrinin çalışması dayandığında, insulin çox az istehsal edilir ya da heç üretilmez. Qəti səbəb bilinmir. Gündəlik insulin inyeksiyası tələb edir.
Tip 2 Diabet; Daha tez-tez görülən diabet tipidir. Daha çox yetkin qrupda və obez tez görülər. Tip 2 diyabette, kafi insulin istehsalı olsa da, hüceyrələrin insulinə müqavimət artmışdır.
Daha əvvəl diyabet olmayan qadınlarda hamiləlik dövründə qan şəkərinin yüksək seyr tip gestasyonel diabet adlanır.

Ailəsində diabet olanların, şəkər xəstəliyinə tutulma riski daha yüksəkdir.

Diabet simptomları

Qan şəkərinin yüksəldiyi vəziyyətlərdə bir çox əlamət ortaya çıxa bilər. bunlar;

bulanıq görmə
həddindən artıq susama
yorğunluq
Tez-tez sidiyə çıxma
aclıq hissi
Çəki itkisi
Tip 2 diyabet çox yavaş inkişaf etdiyindən, bəzi kəslərdə qan şəkəri yüksək olsa belə ifadə edilər görülməyə bilər. Tip 1 diyabette isə əlamətlər qısa müddət içində inkişaf edər və adam tanı anında irəli dərəcədə xəstə ola bilər. Xəstəliklə keçən uzun illərdən sonra, bəzi ciddi problemlər ortaya çıxa bilər. Bunlar diabet fəsadların olaraq bilinir;

Göz problemləri: Xüsusiyyətlər gecələri görmədə azalma, işığa həssaslıq və korluq
Qıçlarda şişmə ya da infeksiya: müalicəsi qaldığı vəziyyətlərdə təsirlənən ayaq ya da bacakta ampütasyona səbəb ola bilər.
Sinir ziyanı: Ağrı, tingling, his itkisi, həzm problemləri və sərtləşmə problemlərinə səbəb ola bilər.
Böyrək problemləri: Böyrək çatışmazlığı ilə nəticələnə bilər.
İmmunitet sisteminin zəifləməsinə bağlı olaraq tez infeksiya müşahidə edilə bilər.
Enmə və infarkt riski artar.
Diyabette Müayinə və Testlər

Qan şəkərinin 200 mg / dl üzərində olduğu vəziyyətlərdə diyabetten şübhələnilər. Diaqnozu dəqiqləşdirmək məqsədiylə təkrarlayan qan testləri edilə bilər. bunlar;

Aclıq qan şəkəri ölçümü: Aclıq qan şəkəri səviyyəsi iki ayrı ölçmələr 126 mg / dl-dən üzərində olduğunda diabet diaqnozu qoyular. 100 ilə 126 mg / dl arasında bir dəyər təsbit edildiyində, pre-diabet yada pozulmuş aclıq qlükoza səviyyəsi olaraq adlandırılar və tip 2 diyabet inkişafı baxımından risk təşkil edir.
Hemoqlobin A1c testi: Normal dəyəri% 5,7’nin altıdır. % 5,7 ilə% 6,5 arası prediyabet,% 6,5-ə üstü isə diabet olaraq qəbul edilir.
Oral Qlükoza Tolerantlıq Test (OGTT): Şəkərli xüsusi bir maye içildikten 2 saat sonra ölçülən şəkəri səviyyəsi 200mg / dl üzərində olduğunda diabet diaqnozu qoyular (Bu test daha çox tip 2 diyabet diaqnozunda istifadə).
Sidik testində şəkər görülməsi, qan şəkərinin yüksək olduğunun bir göstəricisidir. Ancaq tək başına sidik testi ilə diabet diaqnozu qoyulmaz.
Tip 2 diyabet bucağında izlənilməsi lazım olan qrup;

Digər risk faktorları ilə birlikdə yüksək kilolu uşaq, 10 yaşından etibarən hər 3 ildə bir nəzarət edilməlidir.
Digər risk faktorları ilə birlikdə kilolu olan yetkinlər (BMI’i 25 üzərində olanlar)
45 yaş üzərindəki yetkinlər hər 3 ildə bir
diabet Müalicəsi

Diyabetin hər iki tipində də tətbiq olunacaq dərman müalicəsi qətiliklə mütəxəssis həkim idarəsində edilməlidir.

Tip 2 diyabet, həyat tərzində ediləcək dəyişikliklər ilə nəzarət altına alına bilər. Xüsusilə kilo vermə, məşq və sağlam qidalanma ilə qan şəkəri idarəsi təmin edilə bilər. Tip 2 diyabet olan bəzi hadisələr obezite cərrahısında fayda görə bilər.

Tip 1 diabet qəti müalicəsi yoxdur.

Hər iki diabet tipində də müalicə, dərmanları, diyeti və məşqi daxildir. Diabet olan hər xəstə, xəstəliyi ilə əlaqədar məlumat və təhsili alaraq, qan şəkərini nəzarət etməyi öyrənməlidir. Bu səbəblə xəstəxanalarda diabet xəstələrində istiqamətli verilən diabet təhsilinə hər xəstə müraciət etməlidir. Qan şəkəri, xolesterol və qan təzyiqi nəzarət, irəlidə inkişaf edə, böyrək, göz, sinir sistemi narahatlıqları, ürək böhranı və iflic kimi xəstəlikləri

Uşaq və gənclik dövrlərində ortaya çıxan Tip I diabet, ümumiyyətlə yüksək şəkər koması ilə birlikdə ortaya çıxmaqdadır və tanı qoyula.

Tip II diabet isə əksəriyyətlə 40 yaşından sonra ortaya çıxmaqdadır və irəli yaşlarda daha tez görüldüyündən yaş irəlilədikcə karşılaşılabilen xəstəliklərin əlamətləriylə karışabilmektedir.

Tip I Diabet

Diabet əlamətlərinin bilinməsi xəstəliyin erkən dövrlərində tanı və müalicə imkanı verir. Tip I Diyabetin yəni uşaqlarda və gənclərdə başlayan diabet xəstəliyinin başlanğıc şikayətləri çox bariz. Günlər içində və ya 1-2 həftə içində:

Həddindən artıq susama və su içmə,
Bol-bol sidik etmə,
Həddindən artıq iştah və çox yemə; buna baxmayaraq zəifləmə,
Halsızlıq görülə bilər.

Daha irəli günlərdə qan şəkərinin həddindən artıq yüksəlməsi və aseton artımına bağlı olaraq:

Iştah artımı yerinə iştahsızlıq,
Ürək bulanması,
Qarın ağrısı,
Halsızlığa artımı,
Şüur bulanıqlığı,
Koma halı görülə bilər.

Şikayətlər çox diqqətə çarpandır. Ailə, uşağının qısa zamanda kilo itirərkən sanki əridiyini bildirir. Qan şəkəri ölçülməsi ilə diaqnoz qoyulur. Tip I diyabetlilerin yarısına yaxını, yüksək şəkər koması ilə tanınmaqdadır. Bu səbəblə bənzər şikayətləri olan uşaqlarda, Diyabetin başlanğıc əlamətləri erkəndən farkedilmeli və tanı qoyulmalıdır. Şikayətlərin ortaya çıxdığı dövr həddindən artıq stressli və ya bəzən qış mövsümünə rastgelebilir. Bəzən şikayətlər ortaya çıxmadan əvvəl qızdırmalı bir xəstəlik keçirilmiş ola bilər.

Tip II Diabet

Daha irəli yaşlarda başlayan Tip II diyabette isə əlamətlər hər zaman diqqətə çarpan deyil. Susama, çox su içmə, ağız quruması, bol bol sidik etmə, gecələri sidik etmə istəyi və həddindən artıq iştah hər xəstədə görülməyə bilər. Bəzi xəstələr onsuz da həddindən artıq iştahlı olduqları üçün illərdir çox yemək yediklərini söyləyərlər.
Halsızlıq,
İştahsızlıq,
İnadçı qaşıntı,
Yaralar-xüsusilə dəri yaraları,
Ağızda pis bir dad hissi görülə bilər; qadınlarda vaginal qaşınma çox diqqətə çarpandır.

Digər əlamətlər:

Xəstələrin 1/3-ü diaqnoz edildikləri anda mənalı bir şikayətləri olmadığını bildirməkdədirlər. Tip II diabet, irəli yaşlarda daha tez-tez görüldüyündən bəzi xəstələr şikayətlərini önemsememekte çoxu zaman yaşlanma əlaməti olaraq görməkdədirlər.
Bəzi xəstələr şəkərin ağırlaşmaları ilə də əlamət verə bilər. Məsələn; ayaqlarda yanma, uyğunlaşma, tingling hissi, bulanıq görmə, kişilərdə cinsi gücün azalması və ya tamamilə itməsi Diyabetin əlaməti ola bilər. Diabet xəstəliyi cəhətdən riskli olan kəslərdə müxtəlif səbəblər xəstəliyi tetikleyebilir. Bunlar arasında həddindən artıq romantik yüklenme digər izahatla böyük kədər və ya sevinc, əməliyyat, infarkt kimi damarsal hadisələr, infeksiyalar sayıla bilər.

Döş xərçəngi nədir?

Döş xərçəngi bütün dünyada qadınlarda ən sıx görülən xərçəng növüdür. Bu xərçəng növü ağciyər xərçəngindən sonra, dünya daxilində, rəhm ağızı xərçəngi (serviks) ilə görülmə sıxlığı ən yüksək olan xərçəng növlərindəndir. Statistikaya görə hər 8 qadından birinin həyatının müəyyən vaxtında döş xərçənginə tutulmaqdadır.

Xərçəng hüceyrələri ümumiyyətlə südün çıxarıldığı, məmələrin lobüllerinde ya da memedeki süd dranej kanallarında meydana gələr. Döş xərçəngi ən çox menopoz dövründəki qadınlarda meydana gələr lakin hər hansı bir yaşda da ortaya çıxa bilər. Döş xərçəngi kişilərdə də görülməsinə baxmayaraq olduqca nadirdir. Hər 100 qadına qarşı bir kişidə görülməkdədir.

Döş xərçənginin əlamətlərindən şübhələnildiyini sürətlə hərəkətə keçilməlidir. Xərçəng erkən mərhələdə (ilk mərhələdə) diaqnoz edildiyində döş xərçəngi müalicəsinin müvəffəqiyyət ilə nəticələnmək nisbəti % 90 ın üzərində olmaqdadır. Öz döşünüzü nəzarət edərkən şübhəli bir sərtlik tapa bilərsiniz, həkiminiz klinik döş müayinəsində bir sərtlik hiss edə biler, mammogram ve ya döş MRT ile de döş toxumasında herhansi bir anarmal vəziyyət varmı, görülə bilər.

Döş xərçəngi üçün risk faktorları hansılardır?

Döş xərçəngi risk faktorları önlənə bilər risklər və değiştirilemeyen risklər olaraq iki ana başlıq altında toplana bilər. Önlənə bilər risklər kəslərin həyatlarında dəyişdirə faktorlar olaraq sıralana: Siqaret və spirt istehlakını azaltmaq, hərəkətli bir həyat yaratmaq, sağlam qidalanmaq kimi. Dəyişilə bilməyən risklər yaş, cins, sıx döş toxuması, erkən menstruasiya və ya gec menopoz ilə müsbət ailə tarixi olaraq sıralana bilər.

Döş xərçəngi diaqnozu üçün istifadə edilən üsullar hansılardır?

Tətbiq olunacaq olan məmə xərçəngi müalicəsi proqramı üçün həkiminizin edəcəyi testlər, şişin başladığı sahənin bilinməsi və bədəninizin digər bölgələrinə (metastaz) yayılıb yayılmadığını anlamaq üçün aparılır.

Döş xərçəngi müalicəsində tanı üçün aşağıdakı üsullardan istifadə edilməkdədir.

Mammogram: Döş toxumasının rentgen şüaları ilə araşdırılması əsasına söykənən bir üsuldur. Xəstənin hər hansı bir şikayətlənməsi yox ikən çəkilən ilk mamogram xəstəliyin olduğu ilk vəziyyət sayılır. Mamogram darama məqsədli və ya diaqnoz məqsədli edilə bilər. Tarama məqsədli mamogram heç bir şikayətlənməsi olmayan kəslərə edilərkən, diagnoz məqsədli edilən mamogram şübhəli kütlə və ya bölgənin daha ətraflı tədqiqi imkanı verər

Ultrasəs: Səs dalğalarının toxumalardan geri əks olunması əsası ilə işləyir. Mammogram da görülən şübhəli kütlə və ya sahənin, və ya xəstənin əlinə gələn kütlənin maye və ya qatı olduğunu anlamaq üçün istifadə edilər. Içi maye dolu olan kütlələr yəni kistler xərçəng baxımından əhəmiyyətli bir təhdid meydana gətirməzlər. Buna qarşılıq, içi qatı olan yəni “solid” kütlələr döşün şişleridir. Bunların yaxşı və ya pis xasiyyətli olduğu ayrı-seçkiliyini nizamlı təqiblər və ya başqa irəli üsullarla etmək lazımdır.

Galaktografiya: Döş başından içəri dərman verib süd kanallarının rentgeninin çəkilməsidir. Ən çox döş başı axıntısı şikayətlənməsi olanlarda tətbiq olunar.

İncə iynə biopsiyası: Standart şpris iynəsi ilə mobil səviyyədə nümunə götürüb mikroskop altında bunların araşdırılmasıdır.

Qalın iynə biopsiyası: Bu məqsəd üçün hazırlanmış, qalın bir iynə ilə toxuma parçası alınaraq bunun araşdırılmasıdır.

Stereotaksik biopsiya: Kütlənin yerinin xüsusi bir aparat ile təsbit edilib tam o nöqtədən nümunə alınmasıdır.

Stereotaksik işarələmə: Xüsusi bir cihaz ilə şübhəli sahəsinin görülüb içinə incə bir tel buraxılmasıdır.

Cərrahi biopsiya: Əməliyyat otağında edilən və kütlənin hamısının çıxardılıb mikroskop altında araşdırılmasıdır.

Döş xərçəngi mərhələləri hansılardır?

Bütün xərçəng növlərində olduğu üzrə məmə xərçəngində də erkən diaqnoz olduqca əhəmiyyətlidir. Xərçəng erkən dövrdə diaqnoz edilsə döş xərçəngi müalicəsi çox vaxt döş alınmadan neticelendirilebilmektedir.

Döş xərçəngi mərhələləri
    

Xərçəngin yalnız müəyyən bir yerdə və ya yayılmış olduğunu göstərən və məşhur qəbul görən sistemə görə məmə xərçəngi mərhələ 1 (lokallaşdırılmış) ‘dən Mərhələ 4-ə (uzaq orqanlara metastaz) olaraq, formasında mərhələləre ayrılmışdır. Xəstəliyin hansı mərhələdə olduğunu öyrənmək üçün müayinə və testlər ilə müalicə planı qurulur.

Döş xərçəngi müalicəsi necə edilir?

Xəstəliyin vəziyyətinə və xəstənin ümumi sağlamlığına görə müalicə variantları aşağıdakılardan birini və ya bir neçəsini ehtiva edə bilər, cərrahiyyə, radiasiya terapiyası, hormon müalicəsi, kemoterapiya və ya hədəflənmiş terapiya kimi.

Standart müalicə üsulları:

1- Cərrahiyye müalicəsi
2- Radioterapiya (şüa terapiyası)
3- Kimyaterapiya(derman müalicəsi)
4- Hormonoterapiya (Hormon müalicəsi)

1- Cərrahiyye müalicəsi

Ümumiyyətlə, xərçənglə mübarizənin ilk mərhələsi. Çoxu xəstənin müalicəsi xərçəngli toxumanın cərrahi olaraq çıxarılması ilə başlayır.. Sentinel limfa (qoruyucu lenf nodu) biopsiyası aparılır və zəruri hallarda subkutan limfa düyünləri də təmizlənir.

İndiki vaxtda döş xərçənginin müalicəsində, cərrahi cəhdin bir neçə fərqli tətbiqi vardır. Bu tətbiqlər təməl olaraq, döşün alınmadan qorunmasına istiqamətli olanlar və döşün bütününün çıxardılmasına istiqamətli olanlar olaraq iki əsas qrupa bölünür. Son dövrdəki medikal inkişaflar işığında yalnız xərçəngli bölgənin çıxarılması və döşün qorunması, qoltuqaltı limfa bezlərindən isə nümunə edilməsi sayəsində xəstələrdə oxşar müvəffəqiyyətli nəticələr alınmaqda və eyni gün evlərinə gedə bilməkdədirler. Döşün hamısının götürülməsi lazım olduğu vəziyyətlərdə isə estetik və plastik cərrahıyye texnikalar ilə yenidən məmə rekonstruksiya edilməsi mümkündür.

2- Radioterapiya (şüa müalicəsi)

Şua müalicəsi, X-şüalarının (rentgen şüaları), döş bölgəsinə və qol altına tətbiq olunmasıyla, cərrahi cəhddən sonra qalma ehtimalı olan xərçəng hüceyrələrinin yox edilməsini təmin etmək məqsədi ilə həyata keçirilir.

Ən çox istifadə edilən üsul xarici şüalanmadan (external beam Radiation) üsuludur. Əməliyyatdan sonra 4-6 həftə müddətlə tətbiq olunar. Xüsusi bir xətti akseleratorden istifadə edərək, xarici olaraq, bütün döş və bəzən də qoltuqaltı hədəflənərək ışınlanır. Işın ümumiyyətlə 4-6 həftə ərzində, həftədə 5 gün olaraq verilir.

Radioterapiyanın (şüa müalicəsi)yan təsirləri; Bu müalicəni görən qadınların çoxu halsızlıqdan şikayətlənərlər. Döşdə şişlik və ağırlıq hissi ortaya çıxa bilər. Müalicə olunan ərazidə dəri günəş yanığı ola bilər. Bu yan təsirlər təxminən bir ildə özbaşına yox olur. Türkiyede bəzi mərkəzlərdə istifadə olunanTrueBeam STX adlı xətti akselerator ilə sağlam toxumaya minimum nisbətdə zərər verilərək bu yan təsirlər ən aza nazil edilebilmekdedir.

3- Kimyaterapiya (Dərman Müalicəsi)

Xərçəng hüceyrələrini öldürücü dərmanlarla edilən müalicədir. Bu dərmanlar ağızdan və ya damardan verildikdən sonra bütün bədənə yayılır. Ümumiyyətlə, eyni anda bir neçə dərman birlikdə verildikdə daha təsirli olduqlarından, dəyişik kombinasiyalar halında verilir. Kimyaterapiya, kürler (1 doza dərmanın tətbiq edilməsinə və sonrasındakı istirahət dövrünə 1 kür adı verilir) halında verilir. 4-6 kür planlaşdırılır. Hər kür arası təxminən 3 həftədir. Bu da ümumi 3 ilə 5 aylıq ümumi kimyaterapiya müddəti deməkdir.

Bəzi hallarda cərrahi müalicəyə əlavə olaraq, dərman müalicəsi də tələb oluna bilər.

Xəstələrdə cərrahi müalicə sonrası edilən tədqiqlər, hər hansı bir bölgədə xərçəng qalmamış olsa belə, qoruyucu tədbir olaraq bir müddət dərman müalicəsi edilə bilər. Bu müalicəyə adjuvan kimyaterapiya deyilir.

Neoadjuvan kemoterapi isə Mərhələ 3 xərçəngi olan xəstələrdə mövcud şişin ölçülərini kiçiltmək və cərrahiyye ye uyğun hala gətirmək məqsədiylə edilər. Neoadjuvan kimyaterapiyanın bir başqa faydası da edilən kimyaterapiyanın şiş üzərinə təsirinin görünə bilməsidir

4- Hormono Terapiya (Hormon müalicəsi)

Bəzi döş xərçəngi hüceyrələri, ehtiva etdikləri hormon qəbulediciləri (qəbul ediciləri) vasitəçiliyi ilə östrojenlere həssas ola bilər. Yəni, östrojen hormonu bu xərçəng hüceyrələrinin böyümələrinə və artmalarına səbəb ola bilər. Hormon müalicəsinin məqsədi hormon östrogen reseptorunu ehtiva edən və həssas olan xərçəng növlərində estrogen təsirini aradan qaldıraraq xərçəngin inkişafının qarşısını almaqdır.

    Turkish Medical Centers © 2012 - 2019 Turkiye Xestexanalari.